
CHƯA CÓ TIỀN NỘP TIỀN SỬ DỤNG ĐẤT, CÓ ĐƯỢC CẤP SỔ ĐỎ KHÔNG?
Chưa có tiền nộp tiền sử dụng đất khi cấp Sổ đỏ lần đầu có được ghi nợ không? Luật sư phân tích đối tượng được ghi nợ, mức tiền được ghi nợ, thời hạn trả nợ và thủ tục đăng ký theo quy định pháp luật hiện hành.
CHƯA CÓ TIỀN NỘP TIỀN SỬ DỤNG ĐẤT, CÓ ĐƯỢC CẤP SỔ ĐỎ KHÔNG?
Khi làm thủ tục cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu, nhiều hộ gia đình, cá nhân bất ngờ khi nhận được thông báo phải nộp tiền sử dụng đất lên đến hàng trăm triệu đồng, thậm chí hàng tỷ đồng. Đây là khoản tiền không nhỏ, khiến không ít người dù có nhu cầu hợp thức hóa quyền sử dụng đất nhưng lại chưa đủ khả năng tài chính để hoàn thành nghĩa vụ.
Vậy chưa có tiền nộp tiền sử dụng đất thì có được cấp Sổ đỏ không? Có được ghi nợ toàn bộ tiền sử dụng đất hay không? Thủ tục đăng ký ghi nợ được thực hiện như thế nào?
Câu trả lời là: Trong trường hợp đáp ứng điều kiện theo quy định pháp luật, người sử dụng đất có thể được ghi nợ tiền sử dụng đất khi cấp Giấy chứng nhận lần đầu. Đây là cơ chế giúp người dân được ghi nhận quyền sử dụng đất mà chưa phải thanh toán ngay toàn bộ khoản tiền sử dụng đất phát sinh.
Dưới đây là những quy định quan trọng cần biết.
1. Chưa nộp tiền sử dụng đất có được cấp Sổ đỏ không?
Không phải mọi trường hợp chưa nộp tiền sử dụng đất đều được cấp Giấy chứng nhận mà không cần hoàn thành nghĩa vụ tài chính. Tuy nhiên, pháp luật có quy định cơ chế ghi nợ tiền sử dụng đất đối với một số trường hợp được cấp Giấy chứng nhận lần đầu.
Theo khoản 11 Điều 18 Nghị định 101/2024/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 226/2025/NĐ-CP, cá nhân, hộ gia đình đang sử dụng đất có nhu cầu ghi nợ tiền sử dụng đất thuộc đối tượng được xem xét ghi nợ theo quy định.
Điểm đáng chú ý của chính sách hiện hành là người sử dụng đất không phải chứng minh mình thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo hoặc có hoàn cảnh kinh tế khó khăn mới được đăng ký ghi nợ tiền sử dụng đất.
Đồng thời, số tiền được ghi nợ có thể là toàn bộ số tiền sử dụng đất phải nộp tại thời điểm cấp Giấy chứng nhận, nếu đáp ứng điều kiện theo quy định.
Như vậy, nếu đang làm thủ tục cấp Sổ đỏ lần đầu nhưng chưa đủ khả năng tài chính, người dân có thể đăng ký nguyện vọng ghi nợ tiền sử dụng đất thay vì phải thanh toán ngay toàn bộ khoản tiền này.
Lưu ý: Ghi nợ tiền sử dụng đất không có nghĩa là được miễn tiền sử dụng đất. Người sử dụng đất vẫn có trách nhiệm thanh toán khoản tiền còn nợ theo quy định pháp luật.
2. Ai được ghi nợ tiền sử dụng đất khi cấp Sổ đỏ lần đầu?
Theo quy định tại khoản 11 Điều 18 Nghị định 101/2024/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 226/2025/NĐ-CP, đối tượng được ghi nợ tiền sử dụng đất trong trường hợp này là cá nhân, hộ gia đình đang sử dụng đất có nhu cầu ghi nợ khi thực hiện thủ tục cấp Giấy chứng nhận lần đầu.
Điều này có nghĩa, người dân cần lưu ý một số vấn đề:
-
Phải thuộc trường hợp thực hiện thủ tục cấp Giấy chứng nhận lần đầu theo quy định.
-
Là cá nhân, hộ gia đình đang sử dụng đất thuộc đối tượng được áp dụng chính sách ghi nợ.
-
Có nguyện vọng ghi nợ tiền sử dụng đất và đăng ký theo trình tự, thủ tục quy định.
Đáng chú ý, người dân không phải chỉ vì thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo hoặc có hoàn cảnh khó khăn mới được đăng ký ghi nợ. Chính sách này tạo điều kiện cho cá nhân, hộ gia đình có nhu cầu cấp Giấy chứng nhận nhưng chưa thể bố trí ngay khoản tiền sử dụng đất phải nộp.
3. Được ghi nợ bao nhiêu tiền sử dụng đất? Thời hạn trả nợ đến khi nào?
Đây là vấn đề được nhiều người quan tâm khi thực hiện thủ tục cấp Sổ đỏ lần đầu.
Theo chính sách được nêu tại khoản 11 Điều 18 Nghị định 101/2024/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 226/2025/NĐ-CP, số tiền sử dụng đất được ghi nợ có thể là toàn bộ số tiền phải nộp tại thời điểm cấp Giấy chứng nhận.
Về thời hạn trả nợ, chính sách hiện hành đã có sự thay đổi so với quy định trước đây.
Theo đó, thời hạn ghi nợ được tính đến khi người sử dụng đất thực hiện các quyền như:
-
Chuyển nhượng quyền sử dụng đất;
-
Chuyển đổi quyền sử dụng đất;
-
Tặng cho quyền sử dụng đất;
-
Thế chấp quyền sử dụng đất;
-
Góp vốn bằng quyền sử dụng đất.
Trước khi thực hiện các quyền nêu trên, người sử dụng đất phải thanh toán hết số tiền sử dụng đất còn nợ theo quy định.
Tuy nhiên, pháp luật cũng có quy định ngoại lệ đối với một số trường hợp tặng cho, thừa kế quyền sử dụng đất. Người nhận tặng cho hoặc nhận thừa kế có thể được tiếp tục ghi nợ nếu đáp ứng các điều kiện luật định.
Như vậy, người dân cần hiểu rằng việc ghi nợ không đồng nghĩa với việc được nợ vô thời hạn hoặc được tự do thực hiện mọi giao dịch về quyền sử dụng đất khi chưa thanh toán khoản nợ.
4. Thủ tục đăng ký ghi nợ tiền sử dụng đất khi cấp Sổ đỏ lần đầu
Một vấn đề đặc biệt quan trọng là người dân phải đăng ký nguyện vọng ghi nợ đúng thời điểm và đúng trình tự.
Theo Điều 22 Nghị định 103/2024/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 291/2025/NĐ-CP, người sử dụng đất có nhu cầu ghi nợ tiền sử dụng đất phải đăng ký nguyện vọng ghi nợ ngay trong hồ sơ đề nghị cấp Giấy chứng nhận lần đầu.
Về cơ bản, người dân cần thực hiện các bước sau:
Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ đề nghị cấp Giấy chứng nhận lần đầu
Người sử dụng đất chuẩn bị hồ sơ theo quy định về đăng ký đất đai, cấp Giấy chứng nhận lần đầu.
Bước 2: Đăng ký nguyện vọng ghi nợ tiền sử dụng đất
Khi lập hồ sơ, người sử dụng đất cần thể hiện rõ nguyện vọng ghi nợ tiền sử dụng đất theo quy định. Đây là nội dung cần đặc biệt lưu ý, bởi nếu không đăng ký đúng thời điểm, người dân có thể gặp khó khăn khi đề nghị áp dụng cơ chế ghi nợ.
Bước 3: Cơ quan có thẩm quyền tiếp nhận và xử lý hồ sơ
Cơ quan tiếp nhận, giải quyết hồ sơ thực hiện việc kiểm tra, xác định các thông tin cần thiết và chuyển thông tin đến cơ quan thuế để xác định nghĩa vụ tài chính theo quy định.
Bước 4: Thực hiện việc ghi nợ theo quy định
Sau khi xác định nghĩa vụ tài chính và hoàn thành các thủ tục liên quan, việc ghi nợ tiền sử dụng đất được thực hiện theo quy định pháp luật.
Người sử dụng đất cần lưu ý theo dõi thông báo nghĩa vụ tài chính, thông tin ghi nợ và các giấy tờ liên quan để bảo đảm quyền lợi của mình trong quá trình sử dụng đất sau này.
5. Những lưu ý quan trọng khi ghi nợ tiền sử dụng đất
Mặc dù chính sách ghi nợ tiền sử dụng đất tạo điều kiện thuận lợi cho người dân khi cấp Giấy chứng nhận lần đầu, nhưng trong quá trình thực hiện, cần đặc biệt lưu ý những vấn đề sau:
Thứ nhất, phải đăng ký nguyện vọng ghi nợ ngay khi nộp hồ sơ.
Người sử dụng đất cần chủ động thể hiện nguyện vọng ghi nợ trong hồ sơ đề nghị cấp Giấy chứng nhận lần đầu. Không nên chờ đến khi nhận được thông báo nộp tiền sử dụng đất mới tìm hiểu thủ tục ghi nợ.
Thứ hai, ghi nợ không đồng nghĩa với miễn nghĩa vụ tài chính.
Khoản tiền sử dụng đất được ghi nợ vẫn là nghĩa vụ tài chính mà người sử dụng đất phải thanh toán. Người dân cần chủ động tìm hiểu số tiền phải nộp, thông tin ghi nợ và thời điểm phải thanh toán.
Thứ ba, cần lưu ý khi thực hiện các giao dịch về quyền sử dụng đất.
Trước khi chuyển nhượng, chuyển đổi, tặng cho, thế chấp hoặc góp vốn bằng quyền sử dụng đất, người sử dụng đất phải kiểm tra tình trạng ghi nợ và thực hiện nghĩa vụ thanh toán theo quy định. Đối với trường hợp tặng cho, thừa kế, cần xem xét cụ thể điều kiện áp dụng ngoại lệ.
Thứ tư, cần kiểm tra kỹ thông tin nghĩa vụ tài chính.
Nếu số tiền sử dụng đất phải nộp có dấu hiệu chưa phù hợp, người dân nên rà soát nguồn gốc sử dụng đất, thời điểm sử dụng, diện tích, mục đích sử dụng và căn cứ xác định nghĩa vụ tài chính. Việc xác định đúng số tiền phải nộp có ý nghĩa quan trọng, bởi đây là cơ sở để xác định khoản tiền được ghi nợ.
6. Luật sư tư vấn giải quyết thủ tục cấp Sổ đỏ lần đầu và ghi nợ tiền sử dụng đất
Trên thực tế, thủ tục cấp Giấy chứng nhận lần đầu có thể phát sinh nhiều vướng mắc liên quan đến nguồn gốc đất, thời điểm sử dụng đất, điều kiện được cấp Giấy chứng nhận và nghĩa vụ tài chính.
Không ít trường hợp người dân nhận được thông báo phải nộp tiền sử dụng đất với số tiền lớn nhưng chưa hiểu rõ căn cứ tính tiền, đối tượng được ghi nợ cũng như trình tự đăng ký ghi nợ.
Công ty Luật Hợp danh Đại An Phát (DAPLAW) hỗ trợ tư vấn và giải quyết các vấn đề pháp lý liên quan đến đất đai, bao gồm:
-
Tư vấn điều kiện cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu.
-
Tư vấn xác định nghĩa vụ tài chính khi cấp Sổ đỏ.
-
Tư vấn thủ tục ghi nợ tiền sử dụng đất.
-
Rà soát hồ sơ, nguồn gốc và quá trình sử dụng đất.
-
Tư vấn, hỗ trợ giải quyết vướng mắc khi cơ quan có thẩm quyền xác định nghĩa vụ tài chính.
-
Đại diện theo ủy quyền thực hiện các công việc pháp lý liên quan đến thủ tục đất đai.
HOTLINE LUẬT SƯ TƯ VẤN THU HỒI, BỒI THƯỜNG ĐẤT
ThS. Luật sư Nguyễn Văn Hải
Điện thoại: 024.39.184.888 – 0973.509.636
Chưa có đủ tiền nộp tiền sử dụng đất không có nghĩa là người dân phải từ bỏ việc thực hiện thủ tục cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu.
Theo các quy định được đề cập tại Nghị định 101/2024/NĐ-CP và Nghị định 103/2024/NĐ-CP cùng các văn bản sửa đổi, bổ sung, cá nhân, hộ gia đình thuộc đối tượng áp dụng có thể đăng ký ghi nợ tiền sử dụng đất, thậm chí ghi nợ toàn bộ số tiền phải nộp tại thời điểm cấp Giấy chứng nhận nếu đáp ứng điều kiện.
Điều quan trọng là người dân cần chủ động đăng ký nguyện vọng ghi nợ ngay trong hồ sơ đề nghị cấp Giấy chứng nhận lần đầu, đồng thời nắm rõ thời điểm phải thanh toán và các hạn chế khi thực hiện quyền sử dụng đất.
Đừng vì chưa có đủ khả năng tài chính mà vội từ bỏ quyền lợi hợp pháp của mình. Hãy tìm hiểu đúng quy định để lựa chọn phương án thực hiện thủ tục phù hợp.
- CHƯA ĐỒNG Ý BỒI THƯỜNG, ĐANG KHIẾU NẠI CÓ BỊ CƯỠNG CHẾ THU HỒI ĐẤT KHÔNG?
- Thẩm định tại chỗ đất tranh chấp: Chi phí bao nhiêu, ai phải trả?
- Đất giao trái thẩm quyền, xây nhà trên đất nông nghiệp có được bồi thường khi thu hồi?
- MUA ĐẤT BẰNG VI BẰNG: CÓ GIẤY TỜ RỒI, SAO VẪN CÓ THỂ MẤT ĐẤT?
- Hàng xóm xây nhà lấn đất: Có quyền khởi kiện đòi lại không?
- Bồi Thường Đất Quá Thấp: Có Nên Đợi Quyết Định Thu Hồi Đất Mới Khiếu Nại?
- MUỐN CHUYỂN ĐẤT VƯỜN LÊN ĐẤT Ở? ĐỪNG BỎ QUA ĐIỀU KIỆN NÀY!
- ĐẤT HỘ GIA ĐÌNH CÓ THÀNH VIÊN MẤT: PHẦN QUYỀN SỬ DỤNG ĐẤT ĐƯỢC THỪA KẾ THẾ NÀO?
